Περιφερειακή Ενότητα Δράμας

GreekEnglish (United Kingdom)BulgarianGermanFrenchRussianTurkish

Πέρασμα μέσα από τα μονοπάτια της φύσης

Εκτύπωση

 

ΓΡΑΝΙΤΟ…..ΣΤΡΑΤΑ

 

ΑΝΗΦΟΡΙΖΟΝΤΑΣ

ΑΝΙΧΝΕΥΟΝΤΑΣ

ΑΝΑΚΑΛΥΠΤΟΝΤΑΣ… ΤΟΝ ΤΟΠΟ ΤΟΥ ΓΡΑΝΙΤΗ

Όλος ο Νομός αποτελεί πρόκληση για εξερεύνηση. Το όρος Φαλακρό κυριαρχεί στο Νομό. Κατευθυνόμενοι δυτικά απbouno10falakroό τη Δράμα και περνώντας τον οικισμό της Προσοτσάνης, συναντάμε την «πύλη» που οδηγεί στη Λεκάνη του Κάτω Νευροκοπίου. Aκολουθώντας την κοίτη ενός ρέματος, κατευθυνόμαστε προς την ψυχρότερη κωμόπολη της Ελλάδας, του Κάτω Νευροκοπίου και προς τα βόρεια σύνορά μας με τη Βουλγαρία.

Προορισμός μας ο Γρανίτης ο οποίος αποτελείται από τον παλιό οικισμό που είναι χτιmonopatigranitis 8σμένος στην κοίτη του ποταμού Γρανίτη. Σήμερα μοιάζει περισσότερο με ρέμα, αφού τα νερά του συγκεντρώνονται για εκμετάλλευση- και το νέο οικισμό που αναπτύχθηκε πάνω στον οδικό άξονα Δράμας – Τελωνείου Εξοχής.

Η διαδρομή μας ξεκινάει από την κεντρική πλατεία του χωριού που βρίσκεται πάνω στο δρόμο. Ακολουθούμε το δρόμο που υπάρχει αριστερά μας, ο οποίος μας οδηγεί στον παλιό οικισμό.

Η πορεία μας είναι προς τα αριστερά παράλληλα με το ρέμα, το οποίο παλιότερα έπαιζε σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη του χωριού, καθώς τα νερά του τα χρησιμοποιούσαν για άρδευση και για τη λειτουργία των νερόμυλων. Τρείς νερόμυλοι υπήρχαν κατά μήκος του. Το κουφάρι ενός τέτοιου νερόμυλου, του Καρατζά ( από την αφετηρία περίπου 450 μ. ), βρίσκεται αριστερά μας granitisdramas7πνιγμένο μέσα στη βλάστηση. Στα δεξιά μας υπάρχει ενημερωτική πινακίδα για το περιβαλλοντικό μονοπάτι που δημιούργησε και οργάνωσε το δασαρχείο του Κάτω Νευροκοπίου.

Η διαδρομή μας κινείται σε ομαλό χωματόδρομο κα μέσα σε πλούσια βλάστηση, η οποία αρχίζει να μειώνεται και να φαίνεται ο ορίζοντας. Το νερό είναι πόσιμο και χρήσιμο για τη συνέχεια της διαδρομής μας. Ενώ ο χωματόδρομος συνεχίζει ευθεία, εμείς στρίβουμε δεξιά όπου συναντάμε έναν άλλο χωματόδρομο με αρκετή πέτρα στην αριστερή πλαγιά. Από εδώ ξεκινmonopatigranitis 7άει και το πιο δύσκολο κομμάτι της διαδρομής, καθώς το πεδίο είναι γεμάτο με πέτρες κα πρέπει να κάνουμε συνεχείς ελιγμούς για να τις αποφύγουμε. Επιπλέον, είναι ανηφόρα με μέση κλίση περίπου 7% και σε μερικά μικρά τμήματα ακόμη πιο μεγάλη. Στην αρχή η βλάστηση είναι θαμνώδης και διακρίνονται χαμηλές λιθοδομές, οι οποίες παλιότερα καθόριζαν τα σύνορα των χωραφιών.

Στα ανατολικά διακρίνουμε τον κυρίως όγκο του Φαλακρού. Ένα φυσικό δημιούργημα εκατομμυρίων χρόνων. Καθώς ανηφορίζουμε, η βλάστηση γίνεται πιο πυκνή και πιο ψηλή. Το έδαφος γίνεται πιο μαλακό και χωρίς πολλές πέτρες. Σε κάποια σημεία μέσα από τα πυκνό φύλλωμα ξεχωρίζουμε σημεία του οικισμού και ακούγονται και οι θόρυβοι από τον κεντρικό αυτοκινητόδρομο. Κατά τη διάρκεια της διαδρομής παρατηρούμε διάφορους ασαφείς χωματόδρομους προς διάφορες κατευθύνσεις. Οι περισσότεροι από αυτούς οδηγούν σε παλιά ορυχεία – μεταλλεία. Μάλιστα μερικά είναι από την αρχαιότητα.

monopatigranitis 3Καθώς πλησιάζουμε προς το τέλος της ανηφόρας, η βλάστηση πάλι αραιώνει και φτάνουμε σε ένα πλάτωμα με πανοραμική θέα ( απόσταση από την αφετηρία 8,2 χμ. ). Σχεδόν στα πόδια μας και πάλι προς την ίδια κατεύθυνση βλέπουμε το Περιθώρι, την Κάτω Βροντού και απέναντι, στην περιοχή του νομού Σερρών, την Άνω Βροντού.

Μπαίνουμε μέσα σε δάσος με πανύψηλες οξιές (απόσταση από την αφετηρία 8,5 χ.μ.). Το monopatigranitis 2μονοπάτι συνεχίζει ευθεία καθώς περνάμε την πρώτη ρεματιά. Ακολουθούμε τη διαδρομή που φεύγει δεξιά διασχίζοντας την πλαγιά και χώνεται μέσα στη ρεματιά που μόλις περάσαμε. Κατηφορίζοντας φτάνουμε σε ένα σημείο όπου μια οξιά βρίσκεται μόνη της και σε μικρή απόσταση περιμετρικά της φύονται άλλες (απόσταση από την αφετηρία 8,9 χμ. περίπου). Για εμάς θα είναι μια μικρή στάση, καθώς η διαδρομή μας γίνεται πιο δύσκολη και απαιτητική. Η κλίση μεγαλώνει και θα είναι μια ευκαιρία για τους πεζοπόρους να δοκιμάσουν την ισορροπία τους και για τους ποδηλάτες να ελέγξουν τα φρένα τους και τις ικανότητες τους στην κατηφόρα. Το τμήμα αυτό της διαδρομής ονομάζεται από τους ντόπιους «Γλίστρα», γιατί όταν υλοτομούσαν το δάσος, από αυτό το σημείο έριχναν τα κομμένα δέντρα για να φτάσουν χαμηλά και με τα μουλάρια στη συνέχεια να τα βγάλουν έξω στο δρόμο.. Γλιστρώντας πάνω στο «πάτωμα» του δάσους βγαίνουμε ξαφνικά σε ένα καλοφτιαγμένο μονοπάτι. Στρίβουμε δεξιά και συναντάμε ενημερωτική ταμπέλα για την είσοδο μας στο περιβαλλοντικό μονοπάτι (απόσταση από την αφετηρία 9,7 χμ.).


ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟ ΜΟΝΟΠΑΤΙ

Το περιβαλλοντικό μονοπάτι σχεδιάστηκε και υλοποιήθηκε από το Δασαρχείο του Κάτω Νευροκοπίου. Σκοπό έχει να αναδείξει μια monopatigranitis 10ιδιαίτερη περιοχή του φυσικού περιβάλλοντος του Γρανίτη που με την βιοποικιλότητα που παρουσιάσει να γίνει πόλος έλξης για τη γνωριμία με τη χλωρίδα και την πανίδα του τόπου. Στο μεγαλύτερο μήκος του είναι στρωμένο με χαλίκι, οπότε δεν υπάρχει πρόβλημα λάσπης. Ξύλινα σκαλοπάτια κάνουν την κατάβαση πιο ομαλή και ταμπέλες μας βοηθούν να γνωρίσουμε τα έμβια που κατοικούν στο δάσος. Τα δέντρα, για τα είδη των οποίων μας πληροφορούν οι ενηgranitisdramasμερωτικές πινακίδες, είναι ο δρυς, η οξιά, ο σφένδαμος, η λεύκη η τρεμούσα, το έλατο, ο φράξος, η κρανιά με τους κόκκινους καρπούς το φθινόπωρο, η αγριοαχλαδιά και η γκορτσιά με τους μικρούς σκληρούς καρπούς τους, η αγριοφουντουκιά με τα μικρά φουντουκάκια την περίοδο της καρποφορίας, η αγριομηλιά και η καστανιά. Στην διαδρομή μας αξίζει να παρεκκλίνουμε για να δούμε τις αιωνόβιες καστανιές που υπάρχουν στο δάσος. Θαυμάζει κανείς το μέγεθός τους και τους κορμούς τους που αποτυπώνουν τη ζωή τους – τους βαριούς χειμώνες με τα πολλά χιόνια, τους κεραυνούς, τις ασθένειες, τα χτυπήματα από τα έντομα κ.ά. Τα άγρια οπωροφόρα δέντρα είναι απομεινάρια από παλιότερες καλλιέργειες των κατοίκων στην πλαγιά, οι οποίες με το πέρασμα του χρόνου εγκαταλείφτηκαν, όμως τα δέντρα συνέχισαν να παράγουν και να αναπαράγονται. Συνδετικά φυτά ανάμεσα στους κορμούς των δέντρων και στο έδαφος είναι οι κισσοί και οι κληματίδες. Τα φυλλώματά τους δημιουργούν κουρτίνες που monopatigranitis 5έρχονται να καλύψουν όσα το δάσος δε θέλει να μας δείξει. Αγριοτριανταφυλλιές μας συντροφεύουν σε πολλά σημεία της διαδρομής όπως και βάτοι. Η κουφοξυλιά με τα μικρά ροζ – μωβ λουλουδάκια δίνει το παρόν. Ο άρκευθος και ο κραίταγος διεκδικούν και αυτοί το δικό τους χώρο. Και χαμηλά στην επιφάνεια του εδάφους βρίσκουμε την αγριοφράουλα, το πεντάνευρο και το πολυτρίχι στους υγρούς βράχους, ενώ η φτέρη με τα καταπράσινα μικρά φύλλα της δημιουργεί ένα παχύ πάπλωμα. Χρώμα όμως σε όλο αυτό το πράσινο δημιουργούν οι καμπανούλες, οι κενταύριες, οι κρόκοι, οι σάλβιες κ.ά. Ιδιαίτερα την περίοδο της άνοιξης οι χρωματικές αντιθέσεις είναι μοναδικές. Το δάσος μπορεί να μας θρέψει. Γι’ αυτό αν βρεθούμε σε εποχή καρποφορίας μέσα σε αυτό, αξίζει να γευτούμε τους καρπούς που μας προσφέρονται απλόχερα. Χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή στα μανιτάρια και στους καρπούς των κισσών.

Όσο προσεκτικά και αν κινούμαστε μέσα στο μονοπάτι, δε θα συναντήσουμε πουλιά, θα τα ακούσουμε να κελαηδούν.. Ο τσαλαπετεινός με το λοφίο του, ο δρυοκολάπτης να δίνει το παρόν του με το χτύπημα του ράμφους του στους κορμούς, η τσίχλαmonopatigranitis11 με το γρήγορο νευρικό πέταγμα, το τρυγόνι είναι μια πλατφόρμα πάνω στα δέντρα, ο μελισσοφάγος που έχει ένα απαλό κελαρυστό κάλεσμα, το ορτύκι που σπάνια το βλέπουμε αλλά συχνά το ακούμε, ο κοινωνικός και έξυπνος κόρακας, ο κούκος που κρύβεται στα πολύ ψηλά δέντρα και από τον Απρίλιο πιάνει το τραγούδι, το σαΐνι που η σιλουέτα του μοιάζει με του γερακιού και το κιρκινέζι που φαίνεται κομψό με τις μυτερές φτερούγες, τη στενή ουρά και το γρήγορο φτεροκόπημα του είναι τα πουλιά που έχουν αναγνωριστεί. Όσο για το λύκο κάνει και αυτός την εμφάνιση του τους χειμερινούς μήνες, ιδιαίτερα κατά τις χιονισμένες περιόδους. Ο αγριόχοιρος αφήνει τα ίχνη της διέλευσης του, καθώς βρίσκει ποικιλία τροφής μέσα στο δάσος. Οι ασβοί, οι νυφίτσες και τα κουνάβια είναι πολύ συνηθισμένα είδη στην περιοχή. Τις βροχερές μέρες θα συναντήσουμε και τις σαλαμάνδρες. Έχουν μαύρο εύκαμπτο σώμα με κίτρινες βούλες κατά μήκος του κορμιού και της ουράς τους. Το δάσος αποκτά μια άλλη μαγεία κατά τους ανοιξιάτικους και καλοκαιρινούς μήνες με τις πεταλούδες.

granitisdrama10Και ενώ οι αισθήσεις μας έχουν ξυπνήσει, κατηφορίζουμε όλο και περισσότερο προς το χωριό. Ξαφνικά μπροστά μας συναντάμε ένα ξωκλήσι (απόσταση από την αφετηρία 10,7 χμ.). Είναι της Κοίμησης της Θεοτόκου. Η πόρτα του είναι πάντα ανοιχτή για να δεχτεί τους επισκέπτες του. Είναι φροντισμένο, με καθαρό περίβολο. Έχει ένα μικρό ξύλινο κιόσκι για μια μικρή ανάπαυλα και ένα σύντομο γεύμα. Η θέα του Γρανίτη είναι μπροστά μαςoikismosgraniti 12

Το περιβαλλοντικό μονοπάτι συνεχίζει και πίσω από την Εκκλησία για να καταλήξει στο χωματόδρομο από όπου ξεκινήσαμε την αρχική διαδρομή μας και η έξοδος του είναι απέναντι από το νερόμυλο του Καρατζά. Εμείς δε θα συνεχίσουμε το μονοπάτι αλλά θα κατηφορίσουμε το τσιμεντένιο δρόμο που ανοίγεται αριστερά από την Εκκλησία. Στη συνέχεια, στο χωματόδρομο που θα συναντήσουμε θα στρίψουμε δεξιά και θα βγούμε μπροστά στην Εκκλησία του παλιού οικισμού (απόσταση από την αφετηρία 11 χμ.). Ο παλιός οικισμός του Γρανίτη εκτείνεται αριστερά και μπροστά μας.

Η Εκκλησία είναι αφιερωμένη στους Αρχαγγέλους Γαβριήλ και Μιχαήλ. Είναι μια από τις πολλές Εκκλησίες που χτίστηκαν στην ekklisiataksiarxon 2περιοχή κατά τα τελευταία χρόνια του 19ου αιώνα.Οι κάτοικοι προετοιμάζουν την Εκκλησία όταν γιορτάζουν οι Ταξιάρχες στις 8 Νοεμβρίου. Βγαίνοντας από το προαύλιο της Εκκλησίας βλέπουμε ακριβώς απέναντι ένα στενό δρομάκι, το οποίο και ακολουθούμε. Αυτό περνά ανάμεσα στον μαντρότοιχο μιας αυλής και το φράχτη ενός κήπου. Πλησιάζουμε προς το ρέμα και η βλάστηση φουντώνει. Συναντάμε μια γέφυρα που μας περνάει στην απέναντι όχθη (απόσταση από την αφετηρία 11,1 χμ.). Δεν παρουσιάζει κάποια ιδιαίτερη αρχιτεκτονική. Είναι μονότοξη και χαμηλή. Στρίβουμε αριστερά και βγαίνουμε στο δρόμο που κατεβήκαμε από την κεντρική πλατεία στην αρχή της διαδρομή μας. Δεν τον ακολουθούμε αλλά συνεχίζουμε ευθεία μπαίνοντας σε ένα χωματόδρομο. Παρατηρούμε ότι σε όλο το δίκτυο των χωματόδρομων που υπάρχουν μέσα στον οικισμό ξεχωρίζουν θρυμματισμένες μαύρες, άσπρες και πράσινες πέτρες. Πρόκειται για τα «καλντερίμια» που ήταν στρωμένα με γρανιτόπετρα από το παλιό λατομείο.


ΓΡΑΝΙΤΗΣ ΟΧΥΡΟ

Καθώς συνεχίζουμε, συναντάμε στα δεξιά μας και άλλη μια παλιά πηγή Στην αριστερή όχθη βλέπουμε ανακαινισμένα παλιά monopatigranitis 1σπίτια. Ακολουθούμε τον παλιό χωματόδρομο που βρίσκεται ανάμεσα στο ρέμα και στο σημερινό ασφάλτινο δρόμο. Η χαμηλή βλάστηση από αγριόχορτα και λουλούδια που υπάρχει δεξιά και αριστερά της διαδρομής, μας μεταφέρει και πάλι κοντά στη φύση. Μια πιο προσεχτική παρατήρηση θα μας βοηθήσει να εντοπίσουμε πλήθος από βότανα, όπως μολόχα, τριφύλλι, μέντα, μάραθο, αγριοφράουλα κ.ά., μοιάζει με βοτανικό κήπο. Τον «κήπο» αυτό επισκέπτονται από την άνοιξη ως το φθινόπωρο χιλιάδες πεταλούδες. Από έρευνα που έγινε αναφέρεται ότι υπάρχουν ενδημικά είδη πεταλούδας, γεγονός που κάνει το Γρανίτη να αποκτά ιδιαίτερο περιβαλλοντικό ενδιαφέρον.

Φτάνουμε στις κατασκηνώσεις της Ιεράς Μητρόπολης Δράμας (απόσταση από την αφετηρία 12,1 χμ.). Δεξιά μας είναι ο καινούργιος δρόμος. Στρίβουμε αριστερά και μια ταμπέλα πληροφορεί πως η διαδρομή οδηγεί στην κορυφή του Αγίου Παύλου. Ο δρόμος που ακολουθούμε τώρα είναι λιθόστρωτος. Ρυάκια με νερά που τρέχουν και έντονη βλάστηση κάνουν το μέρος οoikismosgraniti20νειρικό. Μικρά πλατώματα με χλόη και κυκλάμινα ή κρόκους ή αγριοφράουλες ανάλογα με την εποχή μοιάζουν σαν ένα ανθρώπινο χέρι να τα έχει φυτέψει και περιποιηθεί. Οι ντόπιοι λένε την περιοχή Κρυονέρι εξαιτίας των πηγών που υπάρχουν. Αυτός ο περίτεχνος δρόμος φτάνει σε ένα δίστρατο (απόσταση από την αφετηρία 13 χμ.). Αριστερά συνεχίζεται χωματόδρομος και ξεκινάει μονοπάτι προς την κορυφή του Αγίου Παύλου, ενώ δεξιά το λιθόστρωτο οδηγεί σε ένα πέτρινο κτίριο. Οι “λάτρεις” των κορυφών ακολουθώντας την αριστερή διαδρομή, ανακαλύπτουν τα ξεθωριασμένα σημάδια του μονοπατιού, τα οποία τραβερσάροντας μέσα σε πυκνό δάσος οξιάς τους οδηγούν σε ξέφωτα. Τα ξέφωτα αυτά είναι μεγάλα λιβάδια κατάφυτα με αγριολούλουδα, που διασχίζοντάς τα ξαναμπαίνουν μέσα σε δάσος με οξιές για να καταλήξουν σε διάσελο που τους κατευθύνει προς την κορυφογραμμή. Η ανάβαση της κορυφογραμμής είναι η πορεία προς την κορυφή. Το Εκκλησάκι του Αγίου Παύλου, τα 1770 μέτρα υψόμετρο και η μοναδική θέα προς όλες τις κατευθύνσεις – ανατολικά το Φαλακρό βόρεια το λεκανοπέδιο του Κάτω Νευροκοπίου και ο Όρβηλος, νότια το Μενοίκιο και νοτιοανατολικά ο κάμπος της Δράμας και το Παγγαίο – είναι η ανταμοιβή του – πεζοπόρου – ορειβάτη.

Στο δίστρατο ακολουθούμε τη δεξιά κατεύθυνση σε εγκαταλελειμμένο κτίριο, το σανατόριο όπως το λένε οι ντόπιοι. Η βλάστηση είναι και πάλι αυτή που τραβάει την προσοχή μας. Οξιές και έλατα καλύπτουν το μέρος. Η υγρασία έχει βοηθήσει, ώστε παντού να υπάρχουν φυτά. Οι κισσοί αναρριχώνται σε δέντρα και τοίχους δημιουργώντας πέπλα σε αποχρώσεις του πρασίνου.

oikismosgraniti 7Η ψηλή βλάστηση υποχωρεί και συναντάμε χαμηλούς θάμνους. Σε κάποιες άκρες του δρόμου ξεχωρίζει πέτρινη τοιχοποιία. Καθώς κατηφορίζουμε συνεχώς, όλο και πλησιάζουμε στο λεκανοπέδιο. Μπροστά μας ανοίγεται η δυτική μεριά του και στο βάθος ξεχωρίζει το βουνό Όρβηλος. Συναντάμε τα πρώτα αμυντικά έργα, ένα αντιαρματικό τείχος από τη μία πλευρά και μία τάφρο από την άλλη.

Στα αριστερά μας βρίσκεται το χωριό Οχυρό μαζί με το ύψωμα πάνω στο οποίο ξεχωρίζει το οχυρό Λίσσε.

Η διαδρομή μας συνεχίζει να κινείται στη βάση του υψώματος καθώς σιγά σιγά το κυκλώνουμε. Ο χωματόδρομος που ακολουθήσαμε μέχρι τώρα, συναντά τον παλιό ασφάλτινο δρόμο που έχει εγκαταλειφθεί πλέον. Νέα αντιαρματικά έργα και ένα φυλάκιο μας τονίζουν συνεχώς πως είμαστε κοντά στα σύνορα (απόσταση από την αφετηρία 17,7 χμ. περίπου).

Η βλάστηση αρχίζει να πυκνώνει ξανά καθώς μπαίνουμε στο άνοιγμα του περάσματος από το λεκανοπέδιoikismosgraniti 15ο του Νευροκοπίου στη Δράμα. Η διαδρομή μας ήπια ανηφορική, αλλά χωρίς δυσκολίες. Ο δρόμος άλλοτε είναι χωματόδρομος και άλλοτε με άσφαλτο. Προχωρώντας λίγα μέτρα πιο μέσα συναντάμε ένα μικρό προσκυνητάρι. Εδώ υπάρχει μια τοπική παράδοση για την ύπαρξη «βυζαντινού μονοπατιού». Υπάρχουν κάποια σημεία χαμένα μέσα στη βλάστηση και τις ρεματιές, μα και πάνω στο σημερινό δασικό δρόμο, στα οποία ένα έμπειρο μάτι μπορεί να ξεχωρίζει απομεινάρια λιθόστρωτου μονοπατιού, καθώς και χτισμένη πλαϊνή λιθοδομή. Συνεχίζοντας στα δεξιά μας, υπάρχει το ξωκλήσι του Αγίου Γεωργίου και η είσοδος των κατασκηνώσεων της Μητρόπολης. (απόσταση από την αφετηρία 20,4 χμ.). Έχουμε βγει πια στο δρόμο. Μπορούμε να επιστρέψουμε με ασφάλεια στο χωριό ακολουθώντας τη διαδρομή μέσα από το «βοτανικό κήπο». Αν όμως κινηθούμε με προσοχή ακολουθώντας την άσφαλτο φτάνουμε και πάλι στην πλατεία του χωριού.